Wojcieszyce

Wojcieszyce to miejscowość o bogatej historii sięgającej średniowiecza, której początki związane są z okresem intensywnej lokacji wsi na terenie Kotliny Jeleniogórskiej pod koniec XIII wieku. Pierwsza pewna wzmianka o osadzie pochodzi z roku 1305, kiedy została ujęta w wykazie podatkowym biskupstwa wrocławskiego, co świadczy o jej ukształtowanej strukturze i aktywnym życiu gospodarczym już na wczesnym etapie rozwoju regionu. W XIV wieku Wojcieszyce należały do właścicieli ziemskich związanych z lokalną elitą rycerską, a w 1371 roku odnotowano tu Heinricha von der Wesen, jednego z pierwszych znanych posiadaczy majątku.

Na przestrzeni kolejnych stuleci wieś rozwijała się pod wpływem rodów rycerskich i ziemskich, w tym Schaffgotschów, którzy wywarli ogromny wpływ na kształtowanie gospodarki terenów dzisiejszej Kotliny Jeleniogórskiej. Mieszkańcy Wojcieszyc zajmowali się głównie rolnictwem oraz rzemiosłem, a korzystne położenie wzdłuż ważnych dróg sprzyjało handlowi i wymianie towarów. W XVIII wieku nastąpił wyraźny wzrost organizacyjny miejscowej społeczności — w 1742 roku powstała tu szkoła, co świadczy o rozwijającej się edukacji i rosnącym znaczeniu oświaty na wsi.

XIX wiek okazał się jednym z najdynamiczniejszych okresów w dziejach Wojcieszyc. Według danych z 1840 roku istniało tu 225 budynków, dwa kościoły, dwie szkoły, młyn wodny, bielnik z foluszem, pięć gospód, niemal sześćdziesiąt warsztatów tkackich oraz liczne zakłady rzemieślnicze — od kowali i stolarzy po handlarzy. Wieś słynęła także z lokalnego browaru, którego wyroby przyciągały gości z pobliskich Cieplic. Kuracjusze odwiedzali Wojcieszyce, aby podziwiać zabytkową architekturę, piękne chaty i korzystać z wyjątkowych punktów widokowych, m.in. na Biesach, skąd można było oglądać panoramę Karkonoszy.

Po II wojnie światowej Wojcieszyce przeszły podobny proces jak wiele osad Dolnego Śląska: zmieniła się struktura ludnościowa, własność gruntów i język kulturowy mieszkańców. Bliskość Jeleniej Góry spowodowała ewolucję funkcji miejscowości — od tradycyjnie rolniczej do silnie mieszkaniowej i usługowej. Wraz z rozwojem miasta i Cieplic, Wojcieszyce stały się naturalnym kierunkiem osiedlania się ludzi szukających spokoju, przestrzeni i bliskości natury, bez utraty dostępu do miejskich usług.

Dzisiejsze Wojcieszyce zachowują ślady historycznego układu, jednocześnie przeżywając silny boom budowlany i demograficzny. Widokowe położenie, bliskość Karkonoszy i Jeleniej Góry oraz łatwość komunikacyjna czynią je atrakcyjnym miejscem zarówno dla nowych mieszkańców, jak i odwiedzających region turystów. Historia wsi — licząca ponad 700 lat — nadal wpływa na jej tożsamość, kształtując charakter miejscowości między tradycją a nowoczesnością.

Dziedzictwo kulturowe i walory krajobrazowe

Kopaniec zachował wyjątkowo bogate dziedzictwo historyczne i kulturowe. Wśród najważniejszych obiektów wyróżniają się:

• Kościół pw. św. Barbary to barokowa świątynia wzniesiona w latach 1760–1763 na miejscu starszego kościoła, wzmiankowanego już w 1399 roku. Budowla jednonawowa, z kolebkowym sklepieniem i wieżą dobudowaną w 1772 roku. Wnętrze zachowało bogaty, XVIII-wieczny wystrój barokowy i rokokowy, m.in. ołtarz z obrazem „Ścięcie św. Barbary”, ambonę, chrzcielnicę i liczne rzeźby.

• Kościół poewangelicki  to murowana świątynia z 1755 roku, wzniesiona według projektu Michaela Weise, zastępująca wcześniejszy drewniany zbór z 1742 roku. Budynek w centrum wsi ma prostą, zwartą bryłę na planie prostokąta, z ryzalitem fasady i wysokimi półkoliście zamkniętymi oknami, nakryty mansardowym dachem. Wnętrze pierwotnie jednoprzestrzenne, przykryte spłaszczoną kolebką, odznacza się skromną stylistyką i zachowanym historycznym układem.

• Panorama Karkonoszy – Wojcieszyce słyną z wyjątkowych widoków na pasmo karkonoskie, widoczne praktycznie z każdego zakątka miejscowości. Góry rozciągają się tu na horyzoncie w pełnej okazałości – od Szrenicy, przez Śnieżne Kotły, aż po majestatyczną Śnieżkę.Panorama zmienia się wraz z porami roku i światłem dnia, tworząc niepowtarzalny krajobraz, którego trudno doświadczyć w innych częściach regionu

Formy ochrony przyrody:

według danych Centralnego Rejestru From Ochrony Przyrody (CRFOP) z dnia 30.06.2017 na obszarze Wojcieszyc nie znajdują się żadne formy ochrony przyrody.

Dawne nazwy miejscowości

• 1305 Woyczczdorf, Woiczdorf
• 1371 Foytsdorf, Fogdsdorf
• 1404 Voigtsdorf
• 1668 Fuchsdorf
• 1687 Vogtsdorff
• 1726 Viotsdorff
• 1765 Vogtsdorf
• 1786 Voigtsdorf
• 1945 Ptaszyn
• 1946 Wojcieszyce

Wojcieszyce dziś

Wojcieszyce to miejscowość, która w ostatnich latach stała się jednym z najbardziej pożądanych adresów mieszkaniowych w okolicy Jeleniej Góry. Wyjątkowe położenie u podnóża Karkonoszy zapewnia niepowtarzalną panoramę gór, którą widać niemal z każdego miejsca we wsi – to widok, który codziennie zachwyca zarówno mieszkańców, jak i gości. Bliskość Jeleniej Góry, łatwy dojazd drogą krajową nr 5 oraz sąsiedztwo uzdrowiska Cieplice sprawiają, że życie w Wojcieszycach łączy w sobie wygodę miejskiej infrastruktury z ciszą i przestrzenią typową dla terenów podmiejskich. Wieś rozwija się niezwykle dynamicznie – powstają tu dziesiątki nowych domów, a nowoczesna zabudowa harmonijnie komponuje się z otaczającą naturą i działającymi gospodarstwami agroturystycznymi.

Mieszkańcy cenią sobie nowoczesną szkołę podstawową, dostęp do usług oraz bezpieczeństwo, co sprawia, że osiedla się tu coraz więcej rodzin z Jeleniej Góry i całego Dolnego Śląska. Turystów przyciąga z kolei rosnąca baza noclegowa i gastronomiczna – w miejscowości funkcjonuje m.in. Hotel Kyriad, ceniony Gościniec Łojewski oraz restauracja Dolce Vita, które budują markę wsi jako miejsca wypoczynku blisko natury i atrakcji Karkonoszy. Wojcieszyce leżą blisko uzdrowiska Cieplice i najważniejszych atrakcji regionu karkonoskiego, a jednocześnie oferują bezpośredni kontakt z przyrodą, szlaki spacerowe, trasy rowerowe oraz wyjątkowy krajobraz rolniczo-górski.

To miejscowość nowoczesna, rozwijająca się i pełna energii: idealna dla tych, którzy szukają przestrzeni do życia, spokoju po pracy oraz możliwości obcowania z naturą bez rezygnowania z miejskich udogodnień. Wojcieszyce budują swoją przyszłość w oparciu o równowagę – dynamiczny rozwój mieszkaniowy i usługowy idzie tu w parze z zachowaniem lokalnego klimatu, gościnności i otwartości. To miejsce, w którym naprawdę chce się mieszkać, inwestować i wypoczywać.

Bibliografia:

Słownik geografii turystycznej Sudetów – Góry Izerskie, praca zbiorowa pod red. Marka Staffy, 1989 r.